SARDU
Comunu de Gùspini: Acabbant cenàbara 30 de Donniasantu a is 18:00 (ses de a merí) is atóbius de "Autunno d'Autore" dedicaus a sa scritora, tradusidora, antifascista e femminista Joyce Lussu.
Su mundu cumenti a domu, is abbitantis de su mundu interu che pesionantis de atóbiai e connisci: inghitzat diaici, arremonendi cussa beridadi imparada de piticheddedda, su biaxi stravanau de Gioconda Beatrice Salvadori (Joyce) in su contu de "La mia casa, i miei coinquilini"film dirígiu de Marcella Piccinini e prodúsiu imparis a Cineteca Sarda chi cenàbara faint a biri in is Domus a Corti de bia Caprera in Gùspini.
Diaici ddu contat in unu bell'artículu Francesca Mulas:
"Su documentàriu, apustis de ai pigau parti a unus cantu festival tzinematogràficus, in custas dís truessat s'Ísula cun unas cantu projetzionis: domínigu est ancoras in Casteddu po su festival "Pazza Idea", lunis in su tzínema "Ariston" de Aristanis, martis in s'Auditórium de Núgoro, mércuris est in su "Cityplex" de Tàtari, cenàbara 30 de Donniasantu a s'acabbu in is Domus a Corti de Gùspini. In is matessi dís ddu faint a biri puru a piciocheddus de is scolas sardas.
Puntu de parténtzia, in sa bidea de sa regista e puru in su svilupu de su film, est un'interbista chi Marco Bellocchio iat fatu a Joyce Lussu in su 1994, cuatru annus a innantis de sa morti: unu contu innui bogat a pillu bisus, speras, passionis e arregordus de sa vida cosa sua, de s'atividadi cumenti a antifascista imparis a su pobiddu Emilio Lussu a sa torrada in Itàlia, apustis de sa guerra, de s'atividadi cosa sua cumenti a tradusidora fintzas a sa partitzipatzioni política. Una vida forti e craca, cun is idealis de libbertadi e paxi cumenti a faru perenni, de is annus passaus in disterru cumenti a ativista de "Giustitzia e Libertà" a cussus de sa furriada in Itàlia, bívius intra de sa Sardigna e is Marcas, e apustis is biaxis in Àfrica, Mediu Orienti, Turchia e Europa.
Apustis puru de sa nàscida de Giovanni, s'únicu fillu, Joyce non est mai abarrada in s'umbra de Emilio, chi apustis de sa guerra fiat senadori e ministru: iat portau a innantis s'impínniu in política e acanta de is fémminas, siat chi fiant mulleris de messajus e pastoris de Armùngia o is operàjas e trabballadoras de is tzitadis mannas. Acanta a s'atividadi política si fiat dedicada cun passioni a sa tradutzioni literària: po médiu de sa connoscéntzia ótima de s'ingresu, de su frantzesu e de su tedescu at fatu apretziai in Itàlia is scritus de Nazim Hikmet, de Agostinho Neto, de Jose Craveirinha, de Ho Chi Min e de scitoris africanus, eschimesus, australianus, americanus. In su film Joyce Lussu si contat po médiu de sa boxi de Maya Sansa, truessu de is scritus cosa sua etotu cumenti a "Portrait", "L'Olivastro e l'innesto", "Fronti e frontiere" boghendu a luxi una curtura manna meda e una passioni manna po sa política e in su matessi tempus un' atentzioni stravanada po is afetus e is amigàntzias.
Cumenti at sutaliniau sa regista Piccinini a s'acabbu de su film Joyce non at mai smítiu de essi fémmina, non at mai scarésciu sa famíllia, sa domu. " is ogetus etotu de vida de dónnia dí funt is protagonistas de su contu, cussus de is aposentus pariginus, de sa domu de Armùngia ( innui oi bivit su nebodi de Joyce e Emilio, Tommaso) e cussu de sa domu de Fermo in is Marcas: is ambientis torrant a bivi in su film po médiu de ripresas originalis e de su materiali de arcivu chi benit de su progetu de sa Società Umanitaria - Cineteca Sarda "La tua memoria è la nostra storia" dedicau a su tzínema amatoriali de famíllia.
"La mia casa, i miei coinquilini", su primu documentàriu dedicau a Joyce Lussu, est unu film pretziosu e de importu: su testimóngiu de Joyce est ancoras prus sinnificativu in dí oi, in unu momentu stóricu sinnau in manera profunda de natzionalismu, de polulismu, de neofascimu. Un'esémpiu po fémminas e óminis chi ancoras tenint a coru is deretus, sa paxi e sa libbertadi"
Abarrat ancoras suspéndiu s'atóbiu cun Michela Murgia e Francesco Abate, perlongau po su tempus malu, po sa presentada de su líbburu de Michela Murgia
" Istruzioni per diventare fascisti".